Niezwykłym świadectwem dawnych czasów jest fabryczna Resursa powstała około 1870 r. Mieściło się tu Zrzeszenie Urzędników Towarzystwa Akcyjnego Zakładów Żyrardowskich. Wnętrze zostało urządzone z wyjątkowym przepychem. Do dyspozycji bywalców pozostawały zaciszne gabinety, fachowa biblioteka z czytelnią, sala bilardowa i pokoje do gry w karty. Na piętrze znajdowały się salony gościnne. Niezapomniane wrażenie robi na zwiedzających sala teatralna (balowa) wraz z sceną, olśniewająca bogactwem złoceń i barwnymi malowidłami ściennymi. Sala balowa urządzona była w stylu renesansowym z elementami klasycystycznymi. Po lewej stronie tego najstaranniej urządzonego wnętrza była scena, po prawej natomiast znajdował się wysoko umieszczony balkon dla orkiestry zamknięty kunsztowna balustradą, które do dziś zachowały swój urok.

 

Resursa w czasach swojej świetności tętniła życiem, w sali teatralnej odbywały się liczne bale i zabawy dla urzędników, ich rodzin i zaproszonych gości. Niekiedy szkoły prywatne organizowały w niej swoje kiermasze czy inscenizacje. Od 1895 r. w budynku Resursy funkcjonowała biblioteka dla urzędników fabryki, która udostępniała głównie literaturę fachową dla kadry technicznej i urzędników.

 

Charakter i przeznaczenie tego budynku najlepiej oddają słowa:

 

''Dla oficyalistów fabryki urządzony jest dom zgromadzeń towarzyskich, 

tak zwana resursa, posiadająca dużą salę ze scenką,

restauracyję, czytelnię i bilard. Tu odbywają się wszelkie

zgromadzenia, koncerty, wieczory tańcujące i przedstawienia

teatralne. Oprócz tego nieżonaci oficyaliści mogą tu za umiarkowaną

opłatą stołować się i zamieszkiwać pokoje umeblowane.''

[Car Kołokoł, 1894 r.]

 

Z chwilą wybuchu I wojny światowej skończył się okres świetności Resursy. Rozpoczął się nieuchronny proces niszczenia pięknych sal, część wyposażenia została rozkradziona. Dopiero pod koniec okupacji miejscowa inteligencja z Pawłem Hulką- Laskowskim i lekarzami Władysławem Rybkowskim i Aleksandrem Szulcem zorganizowali w murach Resursy Towarzystwo Samokształcenia i Polską Macierz Szkolną. Sale Resursy odnowiono w latach 30-tych, niestety remont nie przewidział wiernej renowacji wnętrz.

 

Historia pisała zmienne scenariusze dla Resursy, zawężał się krąg jej odbiorców, na co wpływ miała okupacja, jednak jej przeznaczenie nie odbiegało znacznie od pierwotnego-nadal toczyło się tu życie kulturalne i towarzyskie. W tym okresie w Resursie mieściła się tzw. Deutsche Haus z kawiarnią, bufetem i pokojami klubowymi oraz siedziba pomocniczej organizacji policyjnej Selbschutz. Po wyzwoleniu Resursa zmieniała kilkunastu lokatorów - w latach 50 XX w. otwarto w niej Dom Pioniera, następnie świetlicę dla dzieci pracowników Zakładów Lniarskich, a od 1960 r. Przyzakładową Szkołę Włókienniczą kształcącą młode kadry dla przemysłu, następnie Przyzakładowy Dom Kultury Zakładów Przemysłu Lniarskiego w Żyrardowie. W latach 70-tych dokonano prac  rekonstrukcyjnych i konserwatorskich w celu uratowania tego co jeszcze zostało z dawnego blasku zabytkowej sali teatralnej (balowej). Resursa jest wyjątkowym świadkiem kulturowej roli jaką odegrała w dziejach Żyrardowa.

 

 

Budynek Resursy wpisany został do Rejestru Zabytków, decyzją z dnia 17.05.1975 r. W 2001 r. Gmina Miasto Żyrardów nabyła od masy upadłościowej Zakładów Przemysłu Lniarskiego budynek Resursy. Obiekt w chwili jego przejęcia wskazywał na słaby stan techniczny i funkcjonalny oraz zaniedbania spowodowane brakiem należytej opieki nad zabytkiem. Resursa stanowi dziś dziedzictwo kulturowe o wyjątkowej wartości co jest możliwe dzięki przeprowadzonej rewaloryzacji, która przywróciła jej blask i ducha historii.

 

Przejdź do wydarzeń

Copyright © RESURSA Urząd Miasta Żyrardowa 2011